Policzalne vs niepoliczalne — fundament zasady
Zanim zrozumiesz much/many, musisz rozróżniać rzeczowniki policzalne (countable) i niepoliczalne (uncountable):
Policzalne (countable) — mają liczbę pojedynczą i mnogą, możesz je policzyć:
one apple → two apples (jabłko → jabłka)
one book → five books (książka → książki)
one child → three children (dziecko → dzieci)
Niepoliczalne (uncountable) — nie mają liczby mnogiej, nie możesz ich policzyć bez opakowania:
water (woda) — nie: *two waters, ale: two glasses of water
money (pieniądze) — nie: *three moneys
information (informacja) — nie: *informations
time, milk, sugar, rice, bread, music, traffic, homework, advice
Polacy często mylą się z information, advice, furniture i news — w polskim mają liczbę mnogą, ale w angielskim są niepoliczalne!
Much — dużo (z niepoliczalnymi)
Much łączymy z rzeczownikami niepoliczalnymi. Używamy go głównie w przeczeniach i pytaniach:
W przeczeniach:
I don't have much time. — Nie mam dużo czasu.
There isn't much milk left. — Nie zostało dużo mleka.
She doesn't eat much sugar. — Ona nie je dużo cukru.
W pytaniach:
How much water do you drink? — Ile wody pijesz?
How much does it cost? — Ile to kosztuje?
Is there much traffic? — Czy jest duży ruch?
W zdaniach twierdzących much brzmi dość formalnie i nienaturalnie. Zamiast I have much money mówimy raczej I have a lot of money.
Many — dużo (z policzalnymi)
Many łączymy z rzeczownikami policzalnymi w liczbie mnogiej. Podobnie jak much, najczęściej w przeczeniach i pytaniach:
W przeczeniach:
- I don't have many friends. — Nie mam wielu przyjaciół.
- There aren't many shops here. — Nie ma tu wielu sklepów.
- We didn't see many people. — Nie widzieliśmy wielu ludzi.
W pytaniach:
- How many students are in your class? — Ilu uczniów jest w twojej klasie?
- How many brothers do you have? — Ilu masz braci?
- Are there many parks in your city? — Czy w twoim mieście jest dużo parków?
Many w zdaniach twierdzących jest bardziej akceptowalne niż much, ale w potocznej mowie i tak preferujemy a lot of:
- Formalnie: Many people think so. — Wielu ludzi tak uważa.
- Potocznie: A lot of people think so.
A lot of — uniwersalne 'dużo'
A lot of to najbardziej uniwersalne wyrażenie na dużo. Łączy się zarówno z policzalnymi, jak i niepoliczalnymi i brzmi naturalnie we wszystkich typach zdań:
- I have a lot of friends. — Mam dużo przyjaciół. (policzalny)
- She drinks a lot of water. — Ona pije dużo wody. (niepoliczalny)
- We don't have a lot of time. — Nie mamy dużo czasu.
- Are there a lot of people? — Czy jest dużo ludzi?
Warianty:
- a lot of — przed rzeczownikiem: a lot of books
- a lot — na końcu zdania (bez rzeczownika): I like it a lot.
- lots of — nieformalny synonim a lot of: lots of fun
| Policzalne (apples) | Niepoliczalne (water) | |
|---|---|---|
| Twierdzenie | a lot of / many | a lot of / much (formalnie) |
| Przeczenie | many / a lot of | much / a lot of |
| Pytanie | how many / a lot of | how much / a lot of |
Jeśli nie jesteś pewien — użyj a lot of. Jest zawsze poprawne i brzmi naturalnie.
How much / how many — pytania o ilość
Pytania o ilość tworzymy za pomocą how much i how many:
How many + policzalny w liczbie mnogiej:
- How many books do you have? — Ile masz książek?
- How many people came? — Ile osób przyszło?
- How many hours do you work? — Ile godzin pracujesz?
How much + niepoliczalny:
- How much money do you need? — Ile pieniędzy potrzebujesz?
- How much time do we have? — Ile mamy czasu?
- How much is this? — Ile to kosztuje?
Zwróć uwagę: How much is this? to standardowe pytanie o cenę — nie mów: *How many is this?
Te pytania często pojawiają się z konstrukcją there is/there are: How many chairs are there? Więcej w artykule there is i there are.
(A) few i (a) little — mało vs trochę
Oprócz much/many warto znać wyrażenia na mało i trochę:
| Policzalne | Niepoliczalne | |
|---|---|---|
| Trochę (pozytywne) | a few | a little |
| Mało (negatywne) | few | little |
Zwróć uwagę na subtelną, ale ważną różnicę:
A few / a little = trochę (jest tego niewiele, ale wystarczająco):
- I have a few friends. — Mam kilku przyjaciół. (pozytywne — mam ich)
- There is a little milk left. — Zostało trochę mleka. (pozytywne — jest go)
Few / little (bez a) = mało (jest tego za mało, niewystarczająco):
- I have few friends. — Mam mało przyjaciół. (negatywne — chciałbym więcej)
- There is little milk left. — Zostało mało mleka. (negatywne — prawie nic)
Ta różnica jest subtelna, ale ważna — jedno słówko a zmienia wydźwięk całego zdania z pozytywnego na negatywny.
Więcej o some i any w podobnych kontekstach przeczytasz w artykule some czy any.
Najczęstsze błędy Polaków
Oto typowe błędy, których warto unikać:
*I don't have much friends.
I don't have many friends.
*How many money do you have?
How much money do you have?
I have much work. (nienaturalne)
I have a lot of work.
*I need some informations.
I need some information. (niepoliczalny!)
*How many water do you drink?
How much water do you drink?
Opanowanie much/many wymaga dobrego rozpoznawania policzalnych i niepoliczalnych — ćwicz to regularnie! Sprawdź też gramatykę some/any i quiz much/many.